ΘΕΜΑΤΙΚΟΙ ΑΞΟΝΕΣ

Λογοτεχνία & Μνήμη

Λογοτεχνία & Μνήμη

«Υψικάμινοι» και «Φλεγόμενες Βάτοι»

Για τρίτη χρονιά, με αφορμή λογοτεχνικές επετείους γέννησης ή θανάτου, η ΔΕΒΘ οργανώνει αφιέρωμα για να τιμήσει καθοριστικούς αλλά ενίοτε υποερευνημένους Έλληνες συγγραφείς. Φέτος θα συζητηθούν όψεις και αξιοποιήσεις του υπερρεαλισμού στη νεοελληνική ποίηση και πεζογραφία και το αποτύπωμά τους στο σήμερα με άξονα το έργο των Νάνου Βαλαωρίτη (1921-2019), Γιώργου Χειμωνά (1938-2000), Έκτορα Κακναβάτου (1920-2010), Ανδρέα Παγουλάτου (1946-2010) και Θανάση Τζούλη (1932-2010), καθώς και η ξεχωριστή δυναμική των γυναικών συγγραφέων στην Ελλάδα του 19ου και του 20ού αιώνα, με το βλέμμα προς τις Καλλιρρόη Παρρέν (1861-1940), Μιμίκα Κρανάκη (1920-2008), Μαρία Πολυδούρη (1902-1930), Μελισσάνθη  (1907-1990), Νίκη-Ρεβέκκα Παπαγεωργίου (1948-2000), Νόρα Αναγνωστάκη (1930-2013), Τατιάνα Γκρίτση-Μιλλιέξ (1920-2005). Στην ιστοσελίδα παρουσιάζονται φωτογραφίες των δημιουργών, που τις συνοδεύουν μικρά αποσπάσματα από το έργο τους. Σε δύο ειδικές αφιερωματικές εκδηλώσεις, ακαδημαϊκοί, θεωρητικοί και συγγραφείς πραγματεύονται διαστάσεις του έργου κάποιων εξ αυτών και συζητούν γιατί η λογοτεχνία τους μας αφορά στο σήμερα.

ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

20/11
14:30
Συζήτηση
Λογοτεχνία, μουσική και μνήμη
20/11
18:00
Συζήτηση
Γυναίκες που μιλούν για τα έργα των ανδρών
20/11
19:00
Συζήτηση
«Φλεγόμενες βάτοι»: Γυναίκες λογοτέχνιδες στην Ελλάδα του 19ου και του 20ού αιώνα
21/11
11:00
Συζήτηση
Η ατομική και η συλλογική μνήμη ως όχημα του χρόνου στη λογοτεχνία
21/11
12:15
Συζήτηση
«Υψικάμινοι»: Υπερρεαλισμός και Νεοελληνική Λογοτεχνία
21/11
20:00
Συζήτηση
Αφιέρωμα στον Ανδρέα Φραγκιά
22/11
15:00
Παρουσίαση Βιβλίου
«Θραύση κρυστάλλων» του Γιώργου Γκόζη
26/11
13:00
Συζήτηση
Μνήμη των στρατοπέδων και γραφή
Θεματική Έκθεση

ΦΛΕΓΟΜΕΝΕΣ ΒΑΤΟΙ

Με αφορμή τις λογοτεχνικές επετείους γέννησης ή θανάτου σημαντικών Ελλήνων συγγραφέων, εστιάζουμε: στον υπερρεαλισμό στη νεοελληνική ποίηση και πεζογραφία και το αποτύπωμά του στο σήμερα

Ω, άνδρες Αθηναίοι, Κορίνθιοι, Ψυχίατροι και άλλοι! Με σακατέψατε.

Νίκη Ρεβέκκα Παπαγεωργίου

*

«Ο-κόσμος-της-Δύσης-θα-σημάνει-τη-δύση-του-κόσμου» θα πει τότε ο νέος Μαρξ. Θα παρακολουθήσουμε απ’ την πολυθρόνα μας τ’ ολοκαύτωμα στο CNN, όλοι οι τηλεθεατές του κόσμου το ίδιο θέαμα, την ίδια στιγμή, απ’ τη δορυφορική τηλεόραση. Και θα μείνουν ανοιχτές οι τηλεοράσεις πολύν καιρό μετά την Αποκάλυψη, θα μιλάνε μοναχές τους, χωρίς θεατή, χωρίς ψυχή ζώσα ούτε καν τα μυρμήγκια τα σκληροτράχηλα…

Μιμίκα Κρανάκη

*

Ας διατηρήσωμεν λοιπόν και ημείς τα γλυκά μας των ημερών αυτών, με τα οποία αι μάμμαι μας έκαμναν γλυκυτέρας τας πικρίας της δουλείας.

Καλλιρρόη Παρρέν

*

Σ᾿ ἀγνώστους οὐρανοὺς ὁδεύουμε τυφλοί…
Κάθε μας πράξη ἀνθρώπινη πῶς ν᾿ ἀκτινοβολεῖ
στὸ ἄπειρο; Τί προέκταση νὰ παίρνει καὶ τί σχῆμα,
πέφτοντας ὁ ἴσκιος μας, πέρα ἀπὸ τὸ μνῆμα;

Μελισσάνθη

*

Ξέρω τις αυθαιρεσίες που διαπράττω. Ξέρω πως οι στίχοι που δανείζομαι για να στηρίξω τις εντυπώσεις μου από το έργο, έχουν πιθανότατα μια συγκεκριμένη αφετηρία,εντελώς άσχετη με κείνα που εγώ τους προσδίδω και τα εκμεταλλεύομαι αναλόγως. Όμως, αυτά ακριβώς είναι ο πλούτος της ποίησης, το πρισματικό της φως, ώστε να προσφέρεται καλόγνωμα στην ποικίλη δράση των στοχαστικών προσαρμογών.

Νόρα Αναγνωστάκη

*

Γνώρισες τῆς χαρᾶς μου τὸ ἄγριο ξέσπασμα
στὸν ἀνοιξιάτικον ἀγρὸ ποὺ εὐώδα
λαχτάρας κύμα ἐγίνονταν ἡ ἀγκάλη μου
τὰ νειάτα σου νὰ σφίγγη καὶ τὰ ρόδα.

Μαρία Πολυδούρη

*

Από τον καιρό που θυμάμαι τον εαυτό μου, την πρώτη χειρονομία μου, την πρώτη λέξη που άρθρωσα, έχω μιάν εικόνα στυπόχαρτου με τα πάντα γραμμένα καλλιγραφικά και ανάστροφα, μια αδιάβαστη γραφή.

Τατιάνα Γκρίτση-Μιλλιέξ

*

Κι όταν
έρθουνε να σου πουν
εδώ δεν είναι
τόπος
και χρόνος
για τέτοια πράγματα
τράβηξε τη φαλτσέτα και θέρισε

Κατερίνα Γώγου

Θεματική Έκθεση

ΥΨΙΚΑΜΙΝΟΙ

Με αφορμή τις λογοτεχνικές επετείους γέννησης ή θανάτου σημαντικών Ελλήνων συγγραφέων, εστιάζουμε: στον υπερρεαλισμό στη νεοελληνική ποίηση και πεζογραφία και το αποτύπωμά του στο σήμερα

Το μυαλό μου ξαναγύρισε στον Πεισίστρατο ξαναμμένο. Γιατί ο Πεισίστρατος είναι το μεγάλο μου βήμα το πρώτο και το μεγάλο. Θα τον ξαναγράψω από την αρχή και θα τον απλώσω θα τον κάνω καλλίτερο και φοβερώτερο γιατί έτσι πρέπει να γίνει γιατί αλλοιώς θα πεθάνω. Θα τον αλλάξω

Γιώργος Χειμωνάς

*

Ο ΧΡΟΝΟΣ είναι εξωμήτριο του Χάους
Όλες οι μονάδες ρίχνονται να τον μετρούν
τον ακατάργητο
Μονοκόκαλος ελόγου του ανάμεσα στις κερασιές
ψειρίζεται πετώντας από πάνω του
τα σοφά έντομα των ταριχεύσεων

Έκτωρ Κακναβάτος

*

Οι νεκροί πέφτουν από τα σύννεφα
και γεμίζουν το σπίτι μας,
τα νερά στάθηκαν έκπληκτα στην πόρτα,
δεν άφησαν ακόμα την κραυγή τους.
μες στα νερά χάσαμε τα πόδια μας,
κρατείστε τα κουπιά των νεκρών.

Θανάσης Τζούλης

*

στο διάβολο αδικητές
διψάτε για αίμα βρυκόλακες
εμποδίζετε μ’ όλα τα μέσα το πέρασμα
μια διάφανη ώρα όταν ο χρόνος ξαπλώνεται
στον ξάστερο ουρανό και μ’ ένα άλμα του
λαμπρύνει
την αυγή

Ανδρέας Παγουλάτος

*

Πώς βρεθήκαμε με τα χέρια δεμένα; με τα μάτια δεμένα;
με το στόμα δεμένο; με τα πόδια δεμένα;
με το νου σκοτισμένο συνείδηση αμυδρή
με τα μάτια σβησμένα ο ένας στον άλλον
μπροστά καθισμένοι
σταστισμένοι αμίλητοι. μίλα μου πες μου
τι γίνεται;
τι συμβαίνει; γιατί; οτιδήποτε πες μου.
ν’ ακούω τον ήχο αγαπημένης φωνής. γιατί δε μιλάς;

Νάνος Βαλαωρίτης